Toelichting routes

Scholen hebben een aantal manieren om te komen tot een valide exameninstrument. Deze manieren zijn gevat in een routekaart. Per kwalificatie kiest een school de gewenste route(s).

In de structurele situatie (streefdatum 1 augustus 2018) kunnen scholen via 3 routes op de routekaart komen tot een valide exameninstrument. Het werken met valide exameninstrumenten gaat gelden voor de herziene kwalificaties (vanaf 1/8/2016). Op dit moment wordt gewerkt aan het operationaliseren van de routes. Scholen kunnen zich wel al voorbereiden op de structurele situatie.

Hieronder wordt elke route op hoofdlijn toegelicht. Ook wordt de rol van de examencommissie en de onderwijsinspectie toegelicht.

De routekaart
De drie routes in de routekaart in de structurele situatie:

In route 1 en 3 komen valide exameninstrumenten tot stand met de betrokkenheid van een externe autoriteit. In route 2 is dat niet het geval, daarin kunnen scholen zelf valide exameninstrumenten construeren.

Gebruik van de routekaart toegelicht op een hoofdlijn
Startpunt: een school heeft valide exameninstrumenten nodig voor een bepaalde kwalificatie. De school gebruikt dan de routekaart om te komen tot een instrument.

De school maakt zelf afwegingen om te kiezen voor bepaalde route(s). De MBO Raad en de NRTO hebben collectieve afspraken gemaakt waarmee zij werken aan de verbetering van de examenkwaliteit. Hou er rekening mee dat in deze collectieve afspraken uitgegaan wordt van ‘inkoop tenzij’.

Norm voor valide exameninstrumenten
Ongeacht welke route wordt gekozen, dient een exameninstrument altijd valide te zijn. Om meerdere routes mogelijk te maken, is een solide basis nodig: een algemeen geldende set van eisen. Dit gebeurt door het gebruik van een norm: De norm voor valide exameninstrumenten. De norm bestaat uit producteisen (congruent aan het Onderzoekskader 2017 van de inspectie) en uit proces- en organisatie-eisen.

Toelichting route 1: inkopen bij een gecertificeerde instantie
In route 1 koopt een school exameninstrumenten in bij een gecertificeerde instantie (bijv. een examenleverancier). Alle exameninstrumenten van een gecertificeerde instantie zijn valide. Hoe wordt een instantie gecertificeerd? De certificering van een instantie wordt gedaan door een externe, onafhankelijke autoriteit. Vanaf begin 2018 is certificering mogelijk. Lees er hier meer over. 

Een school kan in de overgangsperiode al exameninstrumenten inkopen bij instanties. Ga na of de betreffende instantie het voornemen heeft om zich te laten certificeren.

Op de pagina stappen route 1 wordt aangegeven hoe een school kan werken met route 1. Hier lees je ook meer over de werkafspraken voor het wijzigen of vervangen van examenopdrachten van ‘valide exameninstrumenten’.

Toelichting route 2: zelf construeren binnen de collectieve afspraken
Een school kan ervoor kiezen om zelf of samen met andere scholen een valide exameninstrument te construeren in route 2. In route 2 de afspraken die van toepassing zijn in route 2, de afspraken zijn gevat in het document ‘Stappen route 2‘. Met het gebruik van dit document bij het construeren van de exameninstrumenten borgt de school o.a. dat de collectieve afspraken gevolgd worden en dat het instrument voldoet aan de producteisen voor de norm voor valide exameninstrumenten. De proces- en organisatie eisen uit de norm kan de school gebruiken als referentiekader voor de operationalisering van de collectieve afspraken.

Let op!

Op de pagina stappen route 2 wordt stapsgewijs aangegeven hoe een school kan werken met route 2. Hier lees je ook meer over de werkafspraken voor het wijzigen of vervangen van examenopdrachten van ‘valide exameninstrumenten’.

Toelichting route 3: externe validering
In route 3 kunnen zelf geconstrueerde exameninstrumenten aangeboden worden voor externe validering. Bij de validering wordt een exameninstrument getoetst aan de producteisen uit de norm voor valide exameninstrumenten. Externe validering wordt gedaan door een onafhankelijke autoriteiten. Dit zijn dezelfde autoriteiten die instanties certificeren in route 1. Vanaf begin 2018 is validering via route 3 mogelijk. Lees er hier meer over. 

Tip: wil je exameninstrumenten extern laten valideren in route 3? Gebruik dan alvast de producteisen uit de norm voor valide exameninstrumenten bij het construeren van een exameninstrument.

Op de pagina stappen route 3 wordt stapsgewijs uitgelegd hoe je straks werkt met route 3. Hier lees je ook meer over de werkafspraken voor het wijzigen of vervangen van examenopdrachten van ‘valide exameninstrumenten’.

Rol examencommissie
Vaststellen is een wettelijke taak waar de examencommissie expliciet voor verantwoordelijk is (Wet Educatie Beroepsonderwijs, artikel 7.4.5a). Ook valide exameninstrumenten moeten nog door de examencommissie worden vastgesteld. Examencommissies hebben de mogelijkheid om een passende werkwijze in te richten afhankelijk van de route waar het ‘valide exameninstrument’ uit afkomstig is.  

Toezicht door de Inspectie
De formele taak van de Inspectie wijzigt niet met de introductie van de routes. Het toezicht op de kwaliteit van exameninstrumenten is en blijft plaatsvinden aan de hand van het geldende onderzoekskader van de inspectie.

Wij gebruiken cookies om het bezoeken van onze website gemakkelijk en gebruiksvriendelijk te maken. Lees meer over cookies.